Foto: Rein Arne Golf
Foto: Rein Arne Golf

Desse tiltaka mot hjortepåkøyrslar blir vurdert i kommunen

Knut Fredrik Øy,  er glad for at det no har kome på plass eit samarbeid mellom grunneigarar, politikarar og , for å diskutere målsetningar og faktiske tal. Det har ikkje vore på plass før. Øi gler seg til forsettinga og å jobbe vidare med målbare ting. 

 

___

 

Samarbeidet som etableres no er eit resultat av loveendring. Samarbeidsregimet, eit stort skritt. 

 

Kommunen og forvaltinga er avhengig av å snakke same språk. tru på tal og kvarandre. 

 

Årdal også, ein ekstra runde før levert. Aurland politisk behnadling i juni. 

 

Fordelar og bakdelar

 

Meir hjort virkar inn på trafikken, landbruk og dei kjem heilt ned i sentrum og til bustadsfelt. 

 

Trafikken, er nok einig om at ikkje er akseptabelt. Hjort er flokkdyr som samlar seg. Nokon meiner det er meir hjort på innmark og i dalbotnen. Det skapar utfordringar for landbruket. Både frukt- og bringebærhager er avhengiga av å gjerde inn. Hjorten sparker opp nysette potetar, tråkker på duk, øydelegger utruleg mange rundballar, som det er stort behov for no som våren kom seint, beiter på graset det gir betydeleg beiteskade på eng, meir enn kva ein ser for seg. 

 

Men Øi peiker også på at eit stor hjortebestand ikkje berre har bakdelar. Han er oppteken av at hjort er ein ressurs, så det handlar om å optimatiserere ressursen som i samfunnet ellers. 

 

Under hjortejakta vil ein ha dyr å jakte på. Kjøtet og rekreasjonen som ligg i hjortejakta, peikar Øi på som ei av dei positive sidene. 

 

 

– Kommunen sin jobb er å balansere fordelane og bakdelane slik at talet på hjort kjem ned på eit akseptabelt nivå. Det er i overkant mykje hjort i Lærdal. 

 

 

 

Øi opplever heller ikkje at landbruket i Lærdal ergrer seg over ulempene med hjort. 

 

– Me prøver å få dei i tale gjennom ei spørjeundersøking. Av dei svare me har fått inn, er dei fleste ngd med dagens nivå. Nokon vil ha meir, mindre og mykje mindre hjort, seier han. 

 

 

Når fleire dyr konkurrerar, går slaktevekta ned. Øi har starta å sanke tal no. Anslagsvis seier han at 10 til 15 prosent har lågare slaktevekt enn i 1991. Slik sett trur ikkje Øi det er for mange biologisk sett. 

 

Vinterbestand produktive dyr, veit ein meir kor mange som blir fødd. 

– Me prøver å få ein ide om korleis det heng i hop. Forutsigbarehit er viktig for grunneigarar som sel både jaktopplevingar og kjøt. 

 

 

Menneskepåførte skadar/ Skadar forårsaka av menneske

 

Likevel har han ikkje høyrt om større skader på folk i Lærdal. Men det er ikkje berre folk som lir av ein påkøyrsel. Øi tykkjer det er viktig å også løfte fram kva skader ein hjort kan få av ei påkøyrsle. 

 

– Hjorten lir av ei påkøyrsle. Den kan knekke ein fot eller knuse kjeven. Då lir den ofte ein sakte død. Dette er omfattande menneskepåførte lidingar. 

 

70 prosent av hjortane som blir påkøyrd døyr av skadene. Berre eit fåtal av desse kan ein nytte til noko. Slik sett er det betre å jakte dei for å nytte kjøtet, seier Øi. 

 

Då 57 påkøyrd i trafikken år, døyr 40 hjortar. Dei går då til spille. Om dei skal seljast må dei bli godkjent av Mattilsynet. Nokre av dei blir også nytta til fjellrevprosjektet på Hardangervidda og til jervbås. 

 

– Trafikken aukar og bestanden aukar. Dei siste ti åra har det vore 30-40 prosent auke i trafikk. Det ser ikkje ut til å bli mindre hjort om ikkje kommunen gjer noko, seier Øi.

 

– Må felle kvota

 

Øi seier at det ikkje nyttar å dela ut fleire fellingsløyve om ikkje fleire hjortar blir felt. Når kommunen delar ut løyver ligg det ei forventning om å felle dyra. Hjortevalda må ikkje spare, men skyte fleire.

 

Det er no fellingsløyve på å skyte 200 fleire hjortar i Lærdal. Desse er ikkje tekne ut. I tillegg vil ein auke talet og felle 100 fleire dyr. 

 

– Me forventar at dei løyvene som er der blir tekne i bruk, seier Øi. 

 

Flyttar beiteområde

 

Hjortejakt, er eit høgdepunkt som er viktig for mange. Likevel er det knytt mange meiningar om jakta. 

 

 

Nokre grunneigarar er også glad i å lokke ti seg hjort med alt frå gulerot til saltstein. Finn hjorten mat i dalbotnen, blir det attraktivt å vera der. Fleire hjortar klarar seg godt i dalbotnen på vinteren. Då læres kalvane at dei mellom anna kan eta av rundallar på vinteren. På den måten blir vinterbeite gradvis flytt til dalbotnen. 

 

– Her er det viktig at grunneigarar tenkjer lenger enn sin eigen nase, seier Øi.

 

 

 

 

 

 

 

 

Til toppen