REKKEHUS: I ei ny undersøking blir rekkehus trekt fram som ei mogleg løysing på folk sitt ønske om å bu sentralt og samtidig ha sin eigen hageflekk. Her er Andreas Almlid og dottera Agnes framom rekkehuset sitt. Foto: Vidar Ruud / NTB scanpix.
REKKEHUS: I ei ny undersøking blir rekkehus trekt fram som ei mogleg løysing på folk sitt ønske om å bu sentralt og samtidig ha sin eigen hageflekk. Her er Andreas Almlid og dottera Agnes framom rekkehuset sitt. Foto: Vidar Ruud / NTB scanpix.

Grøn og sentral draumebustad

Nordmenn vil helst ha sin eigen hageflekk – og samtidig kort veg til både jobb, barnehage og butikk.

– Hovudargumentet for å flytte hit var å kome nærmare marka, men samtidig bu nær byen, seier Andreas Almlid.

For drygt eitt år sidan flytta han med sambuaren Kjersti og dottera Agnes til eit rekkehus på Kjelsås i Oslo, med sykkelavstand til sentrum og Nordmarka berre nokre hundre meter unna.

Mindre urbane?

– Det er eit stort privilegium å bu så nær eit skogsområde med turvegnett som strekkjer seg heilt til Hadeland, seier Almlid, som brukar skiløyper, stiar og grusvegar aktivt. Eigen hage stod også høgt på ønskelista.

– Leilegheit var uaktuelt, vi ville ha ein hageflekk, særleg sidan vi har barn, fortel han.

– Og så er det fint å bu nær vatnet, legg dottera Agnes til, og siktar til Akerselva, som byr på fleire fine badeplassar rett i nærleiken.

Artikkelen held fram under biletet.

GRØNT: Andreas Almlid og dottera Agnes trivst med å bu i rekkehus med grøne fellesareal og kort veg til både byen og marka.
GRØNT: Andreas Almlid og dottera Agnes trivst med å bu i rekkehus med grøne fellesareal og kort veg til både byen og marka.

Familien er ikkje åleine om å ønske seg både eigen hage og nærleik til byen. Nyleg gjennomførte Norske arkitekters landsforbund (NAL) og Arkitektbedriftene i Norge ei spørjeundersøking for å avdekkje kva arkitektbransjen, byggjenæringa og folk flest meiner er det viktigaste for å oppnå god bu- og bustadkvalitet. Mange trekte fram eigen hage som viktig.

– Det som overraska meg mest var kor lite opptekne folk var av urbane kvalitetar, av å bu tett på den urbane dynamikken. Kanskje stemmer det likevel at vi nordmenn ikkje er så urbane? seier prosjektleiar i Norske arkitekters landsforbund, Geirmund Barsnes.

Auka sentralisering

I praksis søkjer nemleg mange mot byane. Ifølgje SSBs folketalsframskrivingar for 2016– 2100 vil talet på innbyggjarar først og fremst auke i sentrale strøk. Spesielt vil storbyane vekse mykje. Ein forventar også ein kraftig vekst i mange av kommunane som ligg i nærleiken av storbyane.

I NALs undersøking derimot, rangerte deltakarane nærleik til grøne areal høgare enn nærleik til urbane område. I samband med det stod eigen hage øvst på ønskelista til folk, ein kvalitet som blei rangert høgare enn både nærleik til skog, sjø og parkar.

Artikkelen held fram under biletet.

EINEBUSTADER: Framleis bur over halvparten av alle nordmenn i einebustad.
EINEBUSTADER: Framleis bur over halvparten av alle nordmenn i einebustad.

– Samtidig som folk vil ha eigen hage og tilgang på grøne område, vil dei ideelt sett ha både jobb, barnehage og butikkar innanfor gang- eller sykkelavstand. Gode kollektivsamband kan vere eit alternativ. Ein får nesten inntrykk av at fleirtalet drøymer om å bu i ei lita bygd, samtidig som ein ser at det er ønskeleg med tilgjengelegheit til urbane opplevingar, seier Barsnes.

Rekkehus med hageflekk

Ut frå svara i undersøkinga, er det småhusområda i nærleik til bykjernen som særleg verkar attraktive. Folk vil vere nær fellesskapet og det urbane, samtidig som dei ønskjer å kunne trekke seg tilbake til sin eige stad.

Godt planlagde rekkehusområde i sentrumsnære område eller i tilknyting til kollektivknutepunkt blir nemnt som éi mogleg løysing på folk sitt ønske om både hageflekk og urbant liv. Som i Hesteskoen på Kjelsås, der barnefamiliane bur vegg-i-vegg i rekkehus med rundt 120 kvadratmeter i bruksareal.

– Det er ikkje akkurat ekstravagant her. Men rekkehusa er veldig arealeffektive, og tilbyr akkurat det mange barnefamiliar treng, med ein hageflekk, tre soverom og eit ekstra opphaldsrom i form av kjellarstove, seier Almlid.

Sosialt er det også, nabobarna bankar stadig vekk på verandadøra for å spørje etter dottera Agnes.

HAGELIV: Eigen hage står høgt på ønskelista til nordmenn. Andreas Almlid og dottera Agnes kan nyte eple frå eigen hageflekk.
HAGELIV: Eigen hage står høgt på ønskelista til nordmenn. Andreas Almlid og dottera Agnes kan nyte eple frå eigen hageflekk.

Høg tettleik

Barsnes peikar på at bustadbygging ikkje berre handlar om bupreferansane til folk.

– Kvar og kva som skal byggjast er også ei samfunnsmessig vurdering. Mange vil nok innvende at det ikkje er rett å byggje med låg tettleik i nærleik til kollektivknutepunkt, seier han, og nemner bustadprosjektet «Torshovdalen» i Oslo som eitt døme på ei mogleg løysing for framtida.

Prosjektet er teikna av Lund Hagem Arkitekter og fekk Statens byggjeskikkpris i fjor. Det består av over 200 leilegheiter og «townhouses» rett ved sida av T-banen. Anlegget er ni etasjar på det høgste, og omfattar også butikkar, frisør, legesenter, kafé og barnehage. Leilegheitene er av ulike størrelse for å kunne romme folk i alle livsfasar.

Uansett om dei endar opp i eit prislønt bustadprosjekt, ei eldre blokk eller ein sjarmerande einebustad, er dei fleste fornøgde med bustaden sin.

– Vi trivst veldig godt, seier Almlid.

Og han er i godt følgje: Heile 98 prosent av Noregs befolkning er ifølgje SSBs levekårsundersøking for 2015 fornøgde med bustaden dei bur i.

Til toppen